ابزارهای داد و ستد

آیا معاملات فارکس واقعی است؟

نظر مراجع معظم تقلید درباره معامله در بازار فارکس

حوزه/ حجت الاسلام صالحی با تشریح شرایط بازار فارکس و احتمال وجود معاملات صوری، غیرشرعی و ربوی در این بازار به بررسی حکم شرعی فعالیت در فارکس پرداخت.

به گزارش خبرگزاری «حوزه» از اصفهان به نقل از روابط عمومی دفتر تبلیغات اسلامی اصفهان، حجت الاسلام امیر صالحی، کارشناس فقه و مبلغ تخصصی دفتر تبلیغات اسلامی اصفهان به بررسی حکم شرعی معامله و فعالیت در بازار فارکس پرداخت.

وی با بیان اینکه به زبان ساده «فارکس» بورس بین المللی تجارت ارز می باشد، اظهار کرد: بازار فارکس بازاری است که در آن ارزهای مختلف نظیر ریال، دلار، یورو، پوند، ین و دینار معامله می شوند.

این مبلغ تصریح کرد: در این بازار یک ارز را توسط ارز دیگری معامله می کنند و کسی که قصد معامله دارد اگر احساس کند که ارزش ارزی در حال افزایش است آن ارز را خریداری می کند و هنگامی که ارزش آن افزایش یافت به فروش آن می پردازد و یا ارز گران را فروخته و پس از ارزان شدن مجدداً خریداری می کند و از این راه سود می برد.

اشکالات بازار فارکس

حجت الاسلام صالحی در ادامه خاطرنشان کرد: آنچه امروزه به عنوان «بازار فارکس» در اینترنت مطرح است دارای اشکالاتی است که موجب حرمت و عدم جواز این نوع معاملات شده است، نخستین اشکال این است که بسیاری از کسانی که خود را در محیط اینترنت به عنوان کارگزار بازار فارکس معرفی می کنند و پایگاه یا وبلاگی به این نام برای خود ایجاد کرده اند دارای هویت مشخصی نیستند و هدف آنها از این کار صرفاً کلاه برداری است و با آیا معاملات فارکس واقعی است؟ این شیوه به تطمیع مردم پرداخته و سرمایه آنان را غارت کرده و چون محل معلومی ندارند، مال باخته هیچ راهی برای استیفاء حق خود نخواهد داشت و همه سرمایه خود را از دست خواهد داد.

مبلغ تخصصی دفتر تبلیغات اسلامی اصفهان تصریح کرد: اشکال دیگر بازار فارکس این است که بعضی از سرمایه گذاری های در فضای مجازی یک نمایش صوری بیش نبوده و واقعیت ندارد زیرا آنان اموال سرمایه گذار را جای دیگری مثل قاچاق و نظیر آن سرمایه گذاری کرده اند. این قسم از معاملات فارکس قطعا شرعی نیست زیرا جدای از اشکالات دیگر به شرط سرمایه گذار که صاحب مال است و شرط کرده که سرمایه اش در خرید و فروش ارز به کار گرفته شود عمل نشده است.

شرط حرام معامله را باطل می‌کند

وی ادامه داد: بخش دیگری از کسانی که خود را در محیط اینترنت به عنوان کارگزار بازار فارکس معرفی می کنند اگر چه دارای هویت مشخصی هم باشند و حقیقتاً هم معامله ارز انجام می دهند اما در ضمن قرار داد خود با صاحبان سرمایه شرط هایی مطرح می کنند که آن شرط ها خلاف شرع است، مثل اینکه شرط می کنند در زمانهایی که معامله ای در کار نیست این سرمایه را به صورت ربوی به بانک یا مؤسسه ای قرض داده و سود دریافت کنند.

حجت الاسلام صالحی با بیان اینکه شرط حرام موجب بطلان معامله می‌شود، اظهار کرد: بنابراین کار کردن با چنین بازاری نیز حرام است، بنابراین معاملات فارکسی که امروزه از طریق اینترنت انجام گیرد اگر تمام شرایط معامله در آن رعایت شود یعنی هم هویت کارگزار احراز شود و هم اطمینان حاصل شود که کارگزار مطابق خواست صاحب سرمایه معاملات را مترتب می‌کند و از جهت قوانین کشوری نیز مقررات ورود و خروج سرمایه رعایت شود و قراردادهای جانبی نیز مشروع باشد، شرعاً جایز است.

نظر مراجع معظم تقلید پیرامون فارکس

این کارشناس فقه و احکام شرعی در ادامه به بررسی فتاوای مراجع معظم تقلید پیرامون بازار فارکس پرداخت و گفت: حضرت آیت الله خامنه‌ای در پاسخ به این سؤال که معامله در بازار فارکس چه حکمی دارد می‌فرمایند: بطور کلی صحت معاملات در بازار فارکس متوقف بر رعایت ضوابط شرعی و قانونی است.

وی در ادامه افزود: بنا به گفته برخی کارشناسان، کارگزاران بازار فارکس دو دسته اند، دسته اول که اکثر مدعیان کارگزاری از این دسته اند، صرفا یک صفحه مجازی در فضای اینترنت تشکیل داده اند و حضور واقعی در بازار ارز ندارند، این گروه پول مشتریان را دریافت و برای اهداف و برنامه‌های خود استفاده می‌کنند و فقط یک صفحه اینترنتی برای مشتری اختصاص می دهند که مشتری در آن مشغول معاملات به ظاهر ارزی می‌شود، بنابراین معاملات انجام شده غیر واقعی و باطل است و موجب ملکیت درآمد حاصله نمی شود.

حجت الاسلام صالحی خاطرنشان کرد: دسته دوم کارگزاران واقعی هستند که حضور واقعی در بازار ارز دارند و با پول مشتری اقدام به خرید و فروش ارز می‌کنند، که با رعایت ضوابط شرعی و قانونی، فی نفسه اشکال ندارد، ولی باید توجه شود که معاملات باید به صورت واقعی و خرید و فروش ارز باشد، بنابراین اگر کسب درآمد براساس پیش بینی نوسانات قیمت ارز باشد مشروع نیست. معاملات اهرمی، که با اعتبار گرفتن از کارگزار انجام می شود، اگر ماهیت قرض همراه با سود داشته باشد، ربا و حرام است.(استفتاء اختصاصی از دفتر مقام معظم رهبری به شمارهr5r9p6k).

مبلغ تخصصی دفتر تبلیغات اسلامی اصفهان تصریح کرد: حضرت آیت الله سیستانی پیرامون بازار فارکس اجازه ورود در چنین معاملاتی را نمی‌دهند، همچنین نظر حضرت آیت الله صافی گلپایگانی در خصوص بازار فارکس این است که از آنجایی که معامله در بازار مذکور صوری است و لذا معاملات واقعه در آن صحیح نمی‌باشد، حضرت آیت الله مکارم شیرازی نیز می‌فرمایند با توجه به این‌که فارکس شرایط شرعیه معاملات را ندارد جایز نیست و حضرت آیت الله نوری همدانی هم فتوا می‌دهند که بازار فارکس و معاملات آن صورت شرعی ندارد.

وی در پایان با تأکید بر ضرورت توجه مقلدان به فتاوای مراجع تقلید خود، اظهار کرد: با توجه به اشکالاتی که بازار فارکس دارد و به آن اشاره شد افراد در ورود به این بازار اینترنتی هوشیارانه عمل کرده و فریب ظاهر بزک کرده آن را نخورند و جهات شرعی آن را مورد توجه قرار داده تا انسان دچار معاملات حرام و باطل نشود.

آیا معاملات فارکس واقعی است؟

بازار فارکس بازاری است که در آن ارزهای مختلف (ریال ،دلار، یورو، پوند،ین،دینار و. ) آیا معاملات فارکس واقعی است؟ معامله می شوند. در این بازار یک ارز را توسط ارز دیگری معامله می کنند و کسی که قصد معامله دارد اگر احساس کند که ارزش ارزی در حال افزایش است آن ارز را خریداری می کند و هنگامیکه ارزش آن افزایش یافت به فروش آن می پردازد. و یا ارز گران را فروخته و پس از ارزان شدن مجدداً خریداری می کند و از این راه سود می برد.

چنین معامله ای از قدیم الایام در بین مردم مرسوم بوده که افراد صاحب سرمایه یا خود به چنین معامله ای اقدام می کردند و یا شخص دیگری را به عنوان وکیل یا عامل خود قرار می دادند و از او می خواستند در مقابل حق العمل معین (اجرت) یا مجاناً چنین معامله ای را برای آنان انجام دهند و سود و زیان از آن صاحب سرمایه است.

چنین معامله از نظر شرعی هیچ اشکالی ندارد زیرا تمام شرایط معامله را دارد و در ضمن آن هم هیچ شرطی که مخالف شرع باشد نشده است. بنا براین شرعاً جایز است.

اما آنچه امروزه به عنوان "بازار فارکس "در اینترنت مطرح است دارای اشکالاتی است که موجب حرمت و عدم جواز این نوع معاملات شده است. بعضی از این اشکالات عبارتند از:

1.بسیاری از کسانی که خود را در محیط اینترنت به عنوان کارگزار بازار فارکس معرفی می کنند و پایگاه یا وبلاگی به این نام برای خود ایجاد کرده اند دارای هویت مشخصی نیستند و هدف آنها از این کار صرفاً کلاه برداری است و با این شیوه به تطمیع مردم پرداخته و سرمایه آنان را غارت کرده و چون محل معلومی ندارند، مال باخته هیچ راهی برای استیفاء حق خود نخواهد داشت و همه سرمایه خود را از دست خواهد داد.

  1. بخش دیگری از کسانی که خود را در محیط اینترنت به عنوان کارگزار بازار فارکس معرفی می کنند اگر چه دارای هویت مشخصی هم باشند و در پایگاه اینترنتی معاملات سفارش شده توسط صاحب سرمایه را روز به روز در صفحه مخصوص او نمایش می دهند و او نیز به گمان این که این گزارش واقعی است به آنان اطمینان می کند اما در حقیقت این یک نمایش صوری بیش نبوده و واقعیت ندارد زیرا آنان اموال سرمایه گزار را جای دیگری مثل قاچاق و. سرمایه گذاری کرده اند. این قسم از معاملات فارکس قطعا شرعی نیست زیرا جدای از اشکالات دیگر به شرط سرمایه گذار که صاحب مال است و شرط کرده که سرمایه اش در خرید و فروش ارز به کار گرفته شود عمل نشده است.
  2. بخش دیگری از کسانی که خود را در محیط اینترنت به عنوان کارگزار بازار فارکس معرفی می کنند اگر چه دارای هویت مشخصی هم باشند و حقیقتاً هم معامله ارز انجام می دهند اما در ضمن قرار داد خود با صاحبان سرمایه شرط هایی مطرح می کنند که آن شرط ها خلاف شرع است (مثل اینکه شرط می کنند در زمانهایی که معامله ای در کار نیست این سرمایه را به صورت ربوی به بانک یا مؤسسه ای قرض داده و سود دریافت کنند) و موجب بطلان قرار داد می شود زیرا در ضمن آن شرط حرام شده است. بنا براین کار کردن با چنین بازاری نیز حرام است.

بنا بر این معاملات فارکسی که امروزه از طریق اینترنت انجام گیرد اگر تمام شرایط معامله در آن رعایت شود یعنی هم هویت کارگزار احراز شود و هم اطمینان حاصل شود که کارگزار مطابق خواست صاحب سرمایه معاملات را مترتب می‌کند و از جهت قوانین کشوری نیز مقررات ورود و خروج سرمایه رعایت شود و قراردادهای جانبی نیز مشروع باشد، شرعاً جایز است.

لازم به تذکر است که بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران نیز دارای معاملات بازار فارکس است و از آنجایی که ضوابط شرعی در آنها رعایت می شود اشکالی ندارد و می توان در آن شرکت کرد.[1]

ضمائم:

پاسخ مراجع عظام تقلید نسبت به این سؤال، چنین است: [2]

حضرت آیت الله العظمی خامنه‌ای (مد ظله العالی):

صحت معاملات در بازار فارکس متوقف بر رعایت ضوابط شرعی و قانونی است.[3]

حضرت آیت الله العظمی سیستانی (مد ظله العالی):

حضرت آیت الله اجازه ورود در چنین معاملاتى را نمی‌دهند.

حضرت آیت الله العظمی صافی گلپایگانی (مد ظله العالی):

از آنجایی که معامله در بازار مذکور صوری است و لذا معاملات واقعه در آن صحیح نمی‌باشد.

حضرت آیت الله العظمی مکارم شیرازی (مد ظله العالی):

با توجّه به این‌که فارکس شرایط شرعیّه معاملات را ندارد جایز نیست.

حضرت آیت آیا معاملات فارکس واقعی است؟ الله العظمی نوری همدانی (مد ظله العالی):

بازار فارکس و معاملات آن صورت شرعی ندارد.

[1]. گفتکوی تلفنی با حجةالاسلام دکترسید عباس موسویان کارشناس بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران.

[2]. استفتا از دفاتر آیات عظام: خامنه‌ای، سیستانی، مکارم شیرازی، صافی گلپایگانی و نوری همدانی (مد ظلهم العالی) توسط سایت اسلام کوئست.

[3]. بنا به گفته برخی کارشناسان، کارگزاران بازار فارکس دو دسته اند: دسته اول که اکثر مدعیان کارگزاری از این دسته اند، صرفا یک صفحه مجازی در فضای اینترنت تشکیل داده اند و حضور واقعی در بازار ارز ندارند، این گروه پول مشتریان را دریافت و برای اهداف و برنامه های خود استفاده می کنند و فقط یک صفحه اینترنتی برای مشتری اختصاص می دهند که مشتری در آن مشغول معاملات به ظاهر ارزی می شود، بنابراین معاملات انجام شده غیر واقعی و باطل است و موجب ملکیت درآمد حاصله نمی شود. دسته دوم کارگزاران واقعی هستند که حضور واقعی در بازار ارز دارند و با پول مشتری اقدام به خرید و فروش ارز می کنند، که با رعایت ضوابط شرعی و قانونی، فی نفسه اشکال ندارد ولی باید به نکات زیر توجه شود:

1) معاملات باید به صورت واقعی و خرید و فروش ارز باشد، بنابراین اگر کسب درامد براساس پیش بینی نوسانات قیمت ارز باشد مشروع نیست.

2) معاملات اهرمی، که با اعتبار گرفتن از کارگزار انجام می شود، اگر ماهیت قرض همراه با سود داشته باشد، ربا و حرام است.

آیا فارکس کلاهبرداری است؟

برای اینکه شرکتی بتواند خدمات خرید و فروش ارز یا کالا یا هر چیز دیگری را از طریق یک بازار مالی ارائه بدهد باید مجوزهای لازم را از دولت اخذ نماید و به اصطلاح کارگزار یا بروکر شود. اما معمولاً این شرکتها بروکر نبوده و صرفاً با ارائه مدارک جعلی خود را بروکر معرفی می کنند سپس با سوء استفاده از دانش محدود مردم در ارتباط با اینترنت و صرافی های اینترنتی این بازار واهی را خلق کرده اند. که معمولاً از آن به عنوان « بازارهای جهانی » یا « اوتی سی » نام برده می شود.

فارکس به زبان ساده همان مبادله ارز ها است و به خودی خود نمیتواند کلاه برداری باشد. چیزی که میتواند به طور بالقوه امکان کلاه برداری را ایجاد کند افرادی است که در پس زمینه این حرفه مشغول هستند. وقتی ما از افرادی که در پس زمینه فارکس مشغول هستند صحبت میکنیم منظورمان همه افرادی هست که در این حرفه دخیل هستند و نقشی را ایفا میکنند.این افراد شامل کارگزاری ها(بروکر ها), سرمایه گذاران, اساتید آموزشی و حتی خود معامله گران است.

وقتی صحبت از معامله آیا معاملات فارکس واقعی است؟ گری در سطح کوچک و شخصی میشود برای اولین قدم شما به یک کارگزار نیاز دارید و این اولین مرحله ای است که امکان کلاه برداری به وجود میاید.

بروکرهای کلاهبردار فارکس را بشناسیم

  1. تشخیص بروکر کلاهبردار از ظاهر سایت

طبیعتا یک بروکر فارکس برای اینکه بتواند قوی کار کند باید سرمایه گذاری میلیون دلاری داشته باشد. اولین جایی که این سرمایه گذاری خود را نشان می دهد ظاهر سایت بروکر است.

  1. پنل کاربری بروکر

پنل کلربری نیز می تواند در این مورد به شما کمک کند. اگر می بینید پنل کاربری بروکری که قصد کار کردن با آن را دارید ضعیف و پر از عیب و ایراد است سریع از آن خارج شوید. یک بروکر معتبر با نیت ماندگاری بلند مدت روی این موارد بسیار سرمایه گذاری می کند.

  1. رگوله بودن بروکر فارکس

در کشورهای مختلف سازمان هایی وجود دارند که وظیفه قانون گذاری و نظارت بر بازارهای مالی مثل فارکس را دارند. اصطلاحا به این سازمان ها نهادهای رگولاتوری گفته می شود. به بروکری که از یکی از این نهاد مجوز داشته باشد، رگوله آن سازمان گفته می شود. به عنوان مثال بروکر هات فارکس رگوله FCA انگلستان را دارد. یا بروکر FBS رگوله CySec قبرس.

متاسفانه در عمل این نهادهای رگولاتوری به خاطر تحریم کمکی به تریدرهای ایرانی نمی کنند. اما اگر کارگزاری که قصد معامله با آن را دارید رگوله معتبری داشته باشد می تواند به نوعی اطمینان خاطر برای شما باشد. چون به هر حال تحت نظارت است.

رگولاتوری های معتبر حال حاضر بازار فارکس عبارتند از:

  • NFA آمریکا
  • FCA انگلستان
  • ASIC استرالیا
  • CySec قبرس
  • FiNMA سوئیس
  • BAFIN آلمان

دقت داشته باشید که بروکرهایی که رگوله نهادهای بالا هستند به دلیل تحریم نمی توانند به مشتری های ایرانی مستقیم خدمات دهند. برای حل این مشکل معمولا شرکتهایی را در جزایر آفشور مثل سیشلز ثبت می کنند آیا معاملات فارکس واقعی است؟ و با شعبه آفشور خود به ایرانی ها خدمات می دهند. هرچند عملا مزیت رگوله بود برای ما از دست می رود ولی اعتبار بروکر سرجای خود باقی است.

  1. سابقه فعالیت در بازار فارکس

اینکه بروکری تازه یک سال است که ثبت شده و شروع به کار کرده است هرچند دلیل بر کلاهبردار بودن آن نیست ولی ریسک کار را بالا می برد. همیشه سعی کنید با بروکرهایی کار کنید که سابقه چندین ساله در بازار را داشته باشند. این سابقه باعث می شود کیفیت کار بروکر نمایان شود و اگر ضعفی دارد منتشر شود. در حال حاضر آنقدر بروکر با سابقه در دسترس وجود دارد که نیازی به قبول ریسک کار با بروکر تازه وارد نیست.

  1. رنک الکسای بروکرهای کلاهبردار فارکس

شاید رنک الکسا از نظر خیلی ها برای اعتبارسنجی بروکر فارکس به کار نیاید. اما از نظر ما می تواند کمک خوبی در این مورد باشد. وبسایت الکسا اطلاعات مفیدی در مورد رتبه تمام وبسایت ها و همچنین کشور کاربران وبسایت در اختیار ما می گذارد.

طبیعتا یک بروکر فارکس معتبر باید بازدیدکننده خوبی داشته باشد. همچنین بازدیدکننده های سایت بهتر است در کشورهای محتلف پراکنده باشند تا اینکه همه آنها از یک کشور خاص باشند. هرچه رنک الکسای بروکر بهتر باشد، نشان از اقبال عمومی بهتر بروکر است. وقتی بروکری در بین تریدرها شایع بود، اگر تخلفی داشته باشد، تخلفش دهان به دهان خواهد چرخید و همه از آن مطلع می شوند.

  1. مارکت میکر بودن یا نبودن

شاید اگر بگوییم 95 درصد بروکرهایی که به مشتریان معمولی فارکس خدمات می دهند مارکت میکر هستند گزاف نباشد. به دلیل ماهیت بازار فارکس طبیعتا مارکت میکری برای بروکرها سود بیشتری دارد و آنها از این سود نخواهند گذشت. اما آنها می توانند در عین اینکه مارکت میکر هستند کار خود را درست انجام بدهند تا مشکلی برای تریدر پیش نیاید.

برای جلو گیری از کلاه برداری چند نکته دیگر هم در ادامه بیان میکنیم که در طول مسیر به شما بسیار کمک می کند.

  • از بروکر هایی که به شما قول سود های بزرگ و تضمین شده را می دهند دوری کنید.
  • از بروکر هایی که که در ازای سرمایه گزاری در حساب های انها به شما وعده پاداش های بزرگی را در میدهند دوری کنید زیرا شما هیچ موقع قادر برداشت ان پاداش نخواهید بود.
  • احتمالا خیلی از افراد تحت عناوین مختلف خود را نماینده یک بروکر خوب معرفی می کنند این افراد اغلب از طریق طمع یا نا امیدی شما را مجبور به پرداخت هزینه یا سرمایه گذاری می کنند. هر فرصتی از سمت یک کمپانی که بیش از حد خوب و غیر واقعی به نظر می رسد یک کلاه برداری است!
  • مطمن شوید در مورد معامله گری و شرایط آن آموزش خوب و کاملی دیده اید و با شرایط آشنایی کامل دارید.
  • در مورد سابقه افراد حقیقی و شرکت های سرمایه گزاری تحقیق کنید.
  • مراقب خود و سرمایتان باشید.

کلاهبرداری بروکرها

تقریبا می‌توان با اطمینان گفت که بروکرها هیچگاه کلاهبرداری نکرده‌اند. چرا که بروکر، یک نهاد معتبر مالی است که تحت نظر مراجع اقتصادی بزرگ (در سطح کشوری و بین الملی) فعالی می‌کند. اما سازمان‌هایی هستند که ادعا می‌کنند بروکر معتبر هستند. اما در واقع این فقط یک ادعا است.

بنابراین اکنون دیدیم که معامله گری و فارکس به خودی خود کلاهبرداری نیست بلکه فرصتی هست که شما از طریق آن میتوانید پول زیادی به دست آورید.مشکل از سمت افرادی است که در داخل این حرفه در حال فعالیت هستند.

مقالات مرتبط

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

برو به دکمه بالا